ورق ضد سایش چیست؟ | بررسی کامل

فولادهای ضد سایش (فرسایش) با ترکیبات شیمیایی خاصی تولید می‌شوند که از سایش و خوردگی جلوگیری می‌کنند و مقاومت بیشتری نسبت به شرایط محیطی سخت دارند. این فولادها اغلب حاوی عناصری مانند کروم، نیکل، مولیبدن و منگنز هستند که با تشکیل لایه‌های پوششی مقاوم در برابر اکسیداسیون، فرسایش و خوردگی مواجهه می‌شوند. این ویژگی‌ها باعث می‌شود که فولادهای ضد فرسایش در صنایعی مانند خودروسازی، صنایع نفت و گاز، ساخت و ساز و صنایع معدنی، که در شرایط سخت و محیطی پر خطر عمل می‌کنند، بسیار مورد توجه قرار گیرند.

استفاده از فولادهای ضد سایش در این صنایع نه تنها طول عمر قطعات را افزایش می‌دهد، بلکه هزینه‌های تعمیر و تعویض را نیز کاهش می‌دهد. همچنین، از طریق کاربرد پوشش‌های فلزی مقاوم به سایش، می‌توان ویژگی‌های مقاومت به سایش فولاد را بهبود بخشید. این ترکیبات شیمیایی و روش‌های پوشش دهی فلزات، فولادهای ضد فرسایش را به یکی از انتخاب‌های برتر در صنایع مختلف تبدیل کرده است، زیرا این فولادها به دلیل مقاومت بالا و عمر طولانی‌تر، از ابزاری کارآمد برای کاربردهای مختلف بهره‌مندند.

ورق ضد فرسایش Resistant steel Abrasion چیست

در برخی کاربردها ورق های فولادی و قطعاتی از این به مقاومت بالا در برابر سایش نیاز دارند برای بعضی این سوال پیش می آید که سایش چیست چه اثری بر ماده دارد و از عمر قطعات می کاهد در جواب می گویم طی فرآیند سایش قطعات تماس فیزیکی با هم دارند و لایه هایی از سطح آنها در اثر این برخورد برداشته می شود این کار باعث می شود از استحکام و طول عمر قطعات بکاهد خاصیت دیگر چون سختی چقرمگی ساختار میکروسکوپی و ترکیب شیمیایی بر میزان سایش فلزات اثر گذار است با توجه به این ویژگی فولادهای به ترکیب شیمیایی خاص خود به نام فولاد ضد سایش تولید شدند انواع فولاد ضد سایش به انگلیسی Resistant steel Abrasion و به اختصار AR نامیده می شود و در ترکیب آن در صد بالایی کربن مورد استفاده قرار می گیرد در کنار کربن عناصر دیگری که به افزایش این مقاومت کمک می کند نیز وجود دارد که در ادامه مورد بررسی قرار می گیرند.

ورق ضد سایش از چه جنسی است؟

ورق ضد سایش نوعی ورق آلیاژی است در مقاله آلیاژ چیست این واژه پر کاربرد در علم مواد را توضیح داده ایم فولادها ی ضد سایش از انواع آلیاژها و آهنی سختی بالایی دارند و در نتیجه سطح آنها به سختی خراش بر می دارد به طور کل قیمت ورق ضد سایش از قیمت ورق سیاه و دیگر ورق فولادی زیادتر است ولی در طول زمان آن را یکی از دلایل جلوگیری از تعویض و تعمیر قطعات دانست که باعث صرفه اقتصادی بالایی می شود.

ترکیب شیمیایی فولاد ضد سایش فولاد ضد سایش فولادی با ساختار مارتترینی است که نسبت به فولاد معمولی مقاومت بالایی دارد و به این سبب در صنایعی که قطعات در معرض سایش قرار دارند استفاده می شود این ساختار و خواص در نتیجه ترکیب شیمیایی ایجاد می گردند در هر نوع فولاد اولین عنصر مهم که در خواص آن اثر مهمی دارد کربن است در فولادها ی ضد سایش علاوه بر در صد کربن از عناصر چون منگنز گوگرد،فسفر،نیکل،سیلیسم، مولیبون ،و بور استفاده می شود در صد نمای این عناصر مهندسی شده و به مقدار بهینه رسیده اند.ورق هاردوکس، از برندهای معروف ورق ضد سایش را می توانید از آیرومارت استعلام بگیرید بر اساس ترکیب های شیمیایی متفاوت که وجود دارد گرید ورق ضد سایش تولید می گردد که هر کدام سختی و سایر خواص متفاوتی دارند.

انواع ورق ضد سایش

یکی از معروف ترین آنها ورق هاردوکس است و در ادامه مهم ترین انواع در سراسر دنیا توضیح خواهیم داد.

ورق دورستات

از بین تمام ورق های ضد سایش ورق دورستات بیشترین سختی را دارد و مناسب برای کاربرد هایی که به مقاومت مکانیکی و مقاومت سایشی نیاز دارند چقرمگی این ورق در دماهای پایین بسیار خوب است گریدهای ورق دورستات از ۴۰۰ تا ۶۰۰ و بر اساس سختی برنیل متفاوت است در ماشین سازی ، ادوات کشاورزی ،صنایع معدن و تولید سیمان کاربرد این ورق را می توان دید.

ورق ضد سایش هاردوکس

از معروف ترین ورق های ضد سایش است در واقع ورق فولاد ضد سایش را بسیاری در بازار به نام ورق هاردوکس می شناسند در ترکیب شیمیایی ورق هاردوکس است کربن مولیبدن، کروم،منگنز،نیکل،سیلیکون در کنار مقدار کمی بور فسفر و گوگرد استفاده شده.ورق هاردوکس سختی بالا انعطاف کم و قابل استفاده از انواع جوشکاری را دارد و از آن در ساخت موج شکن ها و چکش استفاده می شودانواع ورق هاردوکس

ورق هاردوکس در سختی های مختلفی ساخته می شود و گریدهای متفاوتی دارد در میان گریدهای آن شامل گرید ۶۰۰،۵۵۰،۵۰۰،۴۵۰،۴۰۰ در میان آنها در گرید ۵۰۰،۴۵۰ پر کاربردترین است و پس از بررسی و آنالیز ورق ضد سایش هاردوکس ویژگی آنها را مورد بررسی قرار می دهیم

ورق هاردوکس ۴۰۰

سختی آن در حدود ۴۰۰ برنیل و در ضخامت ۳تا ۱۳۰ میلی متر تولید می شود قابلیت خمش بالایی دارد

هاردوکس ۴۵۰

سختی در همین حدود و در ضخامت های ۳۰تا ۸۰ میلی متر در بازار است انتقال پذیری جوش پذیری طول عمر و دوام بالایی دارد و در ساخت سایش آلات حفاری و کامیون از آن استفاده می شود.

ورق هاردوکس ۵۰۰

در ضخامت ۵ میلی متر به بالا تولید شده و مقاومت بالایی در دماهای بالا تا دمای ۲۵۰ درجه سانتی گراد دارد از این ورق در ساخت نوارنقاله، سطل بیل ،چرخ دنده،مکانیکی و ابزارهای برشکاری استفاده می شود.

ورق هاردوکس ۵۵۰

با سختی ۵۵۰ برینل ضخامت بیش از ۴ میلی متر دارد از ویژگی‌های آن مقاومت بالا تا دمای ۲۶۰ درجه سانتی گراد است و کاربردهای آن در ساخت تیغه های مقاوم دستگاه حفاری چرخ های خرد کننده را نام برد

ورق هاردوکس ۶۰۰

این نوع در ضخامت های ۸تا۵۰میلی متر خریداری کرد و بیشترین میزان مقاومت به سایش را در میان گریدهای ورق هاردوکس دارد و مناسب برای محیط هایی با احتمال بالای فرسایش است.

ورق دیلیدور

این ورق با مقاومت سایشی بالا در سه نوع L,V,C تولید می شود پایین ترین در صد کربن و بیشترین چقرمگی را نوع Vدارد و در مقابل نوع Cبا بیشترین در صد کربن تولید می شود در صنایع ساخت فولاد ساخت خودروها معادن سنگ و فلزات و تاسیسات صنعتی استفاده می شود.

ورق ولدوکس

ورق ولدوکس (Weldox) نوع دیگری از ورق های ضد سایش است که در گریدهای ۷۰۰تا ۱۳۰۰تولید می شود ویژگی آن استحکام بالا و جوش پذیری خوب اشاره کرد از عناصر آلیاژی کمی در ساخت آن استفاده می شود در صنایع عمران و خودرو بیشترین کاربرد را دارد.

ورق کرسابرو

این نوع ورق مقاومت خوبی در برابر سایش دارد و جوش پذیری خوبی دارد و مقاومت به سایش این ورق نسبت به فولاد های معمولی ۵۰ در صد بهتر است از ویژگی‌های آن افزایش قابلیت کششی صخره و سنگ تا ۷۰برابر را می توان نام برد این ورق در روغن کوئیچ می شود و در صنایع فولاد سازی سیمان و معدن مورد استفاده قرار می گیرد

ورق ضد سایش راک استار

این ورق انواع مختلفی دارد که پر کاربردترین آنها گرید ۴۰۰است در این گرید از کربن پایینی استفاده شده و قابلیت جوش پذیری بالا دارد و هم سختی و چقرمگی بالا و شکل پذیری خوبی و از ویژگی‌های آن به شمار می رود ودر ضخامت مختلف ۶تا ۷۵ میلی متر تولید می کنند عوامل موثر بر خاصیت ضد فرسایشی فولاد که سه نوع از مهمترین آنها را توضیح می دهیم

درصد کربن ورق ضد سایش؛ نقش تعیین کننده

در صد کربن یکی از مهمترین عوامل سختی فولاد می باشد هر چه در صد آن افزایش یابد سختی بالاتر خواهد بود و انعطاف پذیری کمتر و وجود کربن اگرچه سختی فولاد را افزایش می دهد ولی از استحکام کششی کاسته و موجب تردشدن آن می شود

عملیات کوئیچ تمیر

طی عملیات کوئیچ تمیر که به معنای سرد کردن فولاد از دمای بالا هست در صورتی که سرعت سرد کردن بالا باشد دانه های فولاد به ریزترین اندازه در می آیند که باعث زیادشدن استحکام می شود عملیات حرارتی تمیر پس از کوئیچ و به منظور افزایش انعطاف پذیری و کاهش تردی آن انجام می شود
کار سختی با تغییر فرم ورق در آن عیبهای شبکه کریستالی ایجاد می شود که باعث افزایش سختی می شود عیوب با جلوگیری از حرکت جابجایی ها سختی فولاد را افزایش می دهد.

کاربرد فولاد ضد سایش

در نوع های مختلف با یکدیگر متفاوت است کاربردهای این فولاد را به طور کلی می توان گفت

  • صنایع معمولی
  • ولید سیمان
  • ساختمان سازی
  • صنایع فولاد سازی
  • ساخت ماشین آلات
  • تولید ابزار برش
  • خودرو سازی
  • ساخت نوار مقاله
  • ساخت تجهیزات استخراج معادن و حفاری
  • دستگاه های خرد کننده سنگ

وزق ضد سایش CK45

معروف ترین ورق فولادی CK45 است سختی سطحی متوسطی دارد و به عنوان ورق ضد سایش شناخته می شود و از آنجایی که این ورق تحت فرآیند کربورالیون و سخت کاری سطحی با کربن قرار می گیرد و در شرایطی که مقاومت سطحی بالا احتیاج باشد کاربرد دارد و مقاومت آن در مقابل فولادهای مقاوم به سایشی کمتر است و این ورق در کشور ما توسط کارخانه‌های محدودی تولید می شود یکی از این کارخانه ها اکسیژن اهواز است ورق ضد سایش اصفهان و ورق ضد سایش اکسین از پر طرفدار ترین برندهای داخل می باشد و برندهای وارداتی روس و کره جنوبی و اوکراین و چین در ضخامت های مختلف می توان تهیه کرد.

ورق st52

این ورق به انواع ورق ضد سایش st52شناخته می شود و علت آن استفاده از ۱.۶٪ منگنز در ترکیب شیمیایی این آلیاژ است و از خواص آن که طی فرآیند نورد گرم تولید می شود می توان به جوش پذیری و ماشین کاری اشاره کرد و این ورق فولادی کم آلیاژ در کشور ما در کارخانه فولاد مبارکه اصفهان فولاد اکسین اهواز و فولاد کاویان تولید می شود.

سخن پایانی

ولادهای ضد سایش با ترکیبات شیمیایی خاصی تولید می‌شوند که از سایش و خوردگی جلوگیری می‌کنند و مقاومت بیشتری نسبت به شرایط محیطی سخت دارند. این فولادها اغلب حاوی عناصری مانند کروم، نیکل، مولیبدن و منگنز هستند که با تشکیل لایه‌های پوششی مقاوم در برابر اکسیداسیون، فرسایش و خوردگی مواجهه می‌شوند. این ویژگی‌ها باعث می‌شود که فولادهای ضد سایش در صنایعی مانند خودروسازی، صنایع نفت و گاز، ساخت و ساز و صنایع معدنی، که در شرایط سخت و محیطی پر خطر عمل می‌کنند، بسیار مورد توجه قرار گیرند.

استفاده از فولادهای ضد سایش در این صنایع نه تنها طول عمر قطعات را افزایش می‌دهد، بلکه هزینه‌های تعمیر و تعویض را نیز کاهش می‌دهد. همچنین، از طریق کاربرد پوشش‌های فلزی مقاوم به سایش، می‌توان ویژگی‌های مقاومت به سایش فولاد را بهبود بخشید. این ترکیبات شیمیایی و روش‌های پوشش دهی فلزات، فولادهای ضد سایش را به یکی از انتخاب‌های برتر در صنایع مختلف تبدیل کرده است، زیرا این فولادها به دلیل مقاومت بالا و عمر طولانی‌تر، از ابزاری کارآمد برای کاربردهای مختلف بهره‌مندند.

adminsite
ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *